Tanalab
8-sinf biologiya › Qon
12-mavzu. Qonning tarkibi va shaklli elementlari
„Odam va uning salomatligi“ — Tanalab 3D darsligi
Qon plazma (suyuq qism) va shaklli elementlardan iborat. Plazmaning 90–92 % i suv, qolgani oqsillar, tuzlar, glukoza va yogʻlar. Eritrotsitlar suyak koʻmigida hosil boʻladi, yadrosiz, gemoglobin yordamida kislorod tashiydi va oʻrtacha 120 kun yashaydi. Leykotsitlar mikroblarga qarshi kurashadi, trombotsitlar qon ivishini taʼminlaydi.
Mavzu atamalari
- Eritrotsit
- Qizil qon tanachasi; gemoglobin yordamida kislorod tashiydi, yadrosi yoʻq.
- Gemoglobin
- Eritrotsitdagi temirli oqsil; kislorodni biriktirib oladi.
- Leykotsit
- Oq qon tanachasi; mikroblarni yutadi va himoya qiladi.
- Trombotsit
- Qon plastinkasi; jarohatda qonning ivishini taʼminlaydi.
- Qon ivishi
- Jarohat joyida laxta hosil boʻlib, qon ketishining toʻxtashi.