Tanalab
8-sinf biologiya › Ovqat hazm qilish sistemasi
24-mavzu. Ovqat hazm qilish organlarining tuzilishi va vazifasi
„Odam va uning salomatligi“ — Tanalab 3D darsligi
Hazm organlari: lablar, ogʻiz boʻshligʻi, halqum, qiziloʻngach, meʼda, oʻn ikki barmoq ichak, ingichka va yoʻgʻon ichaklar, shuningdek meʼdaosti bezi va jigar. Ogʻizda ovqat maydalanib soʻlak bilan aralashadi. Meʼda bezlari pepsin, lipaza va xlorid kislota ajratadi — oqsillar parchalana boshlaydi. Ingichka ichakda hazm tugaydi va oziq moddalar vorsinkalar orqali qonga soʻriladi; yoʻgʻon ichakda suv soʻriladi.
Mavzu atamalari
- Soʻlak bezlari
- Ogʻizga soʻlak ajratadi; kraxmalni parchalay boshlaydi.
- Qiziloʻngach
- Halqumni meʼda bilan bogʻlaydigan nay.
- Meʼda
- Ovqat shira bilan aralashib, oqsillar parchalanadigan keng aʼzo.
- Pepsin
- Meʼda shirasidagi ferment; oqsillarni parchalaydi.
- Oʻn ikki barmoq ichak
- Ingichka ichakning boshlangʻich qismi; oʻt va meʼdaosti shirasi shu yerga quyiladi.
- Vorsinka
- Ingichka ichak devoridagi soʻrgʻich; oziq moddalarni qonga soʻradi.
- Yoʻgʻon ichak
- Suv va tuzlar soʻriladi, qoldiq shakllanadi.
- Chuvalchangsimon oʻsiq
- Koʻr ichakning mayda oʻsigʻi; yalligʻlansa appenditsit deyiladi.